Passive voice, czyli strona bierna w języku angielskim

Strona bierna (passive voice) to temat, który pojawia się na niemal każdym etapie nauki angielskiego. Często spotykamy ją w książkach, artykułach, wiadomościach, a nawet instrukcjach obsługi. Jest używana w różnych kontekstach, zarówno formalnych, jak i codziennych.

Z tego artykułu dowiesz się, jak działa strona bierna, kiedy i dlaczego warto jej używać oraz jak krok po kroku tworzyć poprawne zdania bierne. Przygotujcie się na kilka praktycznych zasad i przykładów, które pokażą, że strona bierna to w gruncie rzeczy prosta, ale bardzo przydatna konstrukcja.

Co to jest strona bierna?

Strona bierna, czyli passive voice, zmienia sposób, w jaki przedstawiamy akcję w zdaniu.

W stronie czynnej (ang. active voice) podmiot wykonuje jakąś czynność, np. The chef cooked dinner (Kucharz ugotował kolację). W stronie biernej to, co dzieje się z obiektem (czyli kolacją), staje się najważniejsze: The dinner was cooked by the chef (Kolacja została ugotowana przez kucharza).

Strona bierna jest używana, kiedy:

– chcemy skupić się na efekcie działania, a nie na osobie wykonującej tę czynność,

– osoba wykonująca czynność jest nieznana lub nieważna,

– chcemy brzmieć bardziej formalnie lub neutralnie.

Tworzenie strony biernej – krok po kroku

Tworzenie strony biernej w angielskim to kwestia opanowania kilku prostych zasad. Każde zdanie w stronie biernej składa się z formy czasownika to be oraz past participle (czyli drugiej formy przeszłej czasownika głównego, jak np. cooked, written, built).

Przykład:

I wrote a book – Napisałam książkę (strona czynna, zdanie rozpoczęte przez podmiot)

The book was written (by me) – Książka została napisana (przeze mnie) – strona bierna, zdanie rozpoczęte przez dopełnienie

Krok 1: Zmień dopełnienie na podmiot

Zaczynamy od przekształcenia dopełnienia ze strony czynnej w podmiot strony biernej:

Czynne: I wrote a book.

Bierne: The book…

Krok 2: Wstaw odpowiednią formę czasownika to be

W zależności od czasu zdania czynnego, używamy odpowiedniej formy czasownika to be:

Jeśli zdanie jest w czasie teraźniejszym (Present Simple), używamy is/are.

Jeśli zdanie jest w czasie przeszłym (Past Simple), używamy was/were.

Jeśli zdanie jest w czasie przyszłym (Future Simple), używamy will be.

Przykład dla różnych czasów:

Present Simple: I write a book → The book is written (by me).

Past Simple: I wrote a book → The book was written (by me).

Future Simple: I will write a book → The book will be written (by me)

Krok 3: Dodaj formę Past Participle

Formę przeszłą Past Participle czasownika wstawiamy zaraz po czasowniku to be:

Cook → Cooked

Write → Written

Build → Built,

etc.

💡 Pamiętaj, że forma Past Participle dla czasowników regularnych posiada końcówkę -d/-ed, podczas gdy dla czasowników nieregularnych jest to trzecia forma czasownika. Zapoznaj się z najważniejszymi czasownikami nieregularnymi na naszym blogu!

Krok 4: Dodaj wykonawcę czynności (opcjonalnie)

W stronie biernej można, ale nie trzeba, podawać wykonawcę czynności. Robimy to przy pomocy wyrażenia by someone/something. Czasami jednak wykonawca jest oczywisty lub nieważny:

The letter was sent. (Nie jest istotne, kto wysłał list, ważne, że został wysłany).

The movie was directed by Christopher Nolan. (Tutaj wykonawca, czyli reżyser, jest istotny).

Kiedy stosować stronę bierną?

Strona bierna jest często używana w języku formalnym, np. w raportach, instrukcjach czy wiadomościach prasowych, a także w sytuacjach, gdy nie wiemy, kto wykonał czynność lub gdy wykonawca nie ma znaczenia.

Przykłady użycia strony biernej w kontekście formalnym:

The meeting will be held tomorrow. (Spotkanie odbędzie się jutro.)

The project was approved by the board. (Projekt został zatwierdzony przez zarząd.)

Kiedy nie wiemy, kto jest wykonawcą czynności – rola strony biernej

Strona bierna przydaje się szczególnie wtedy, gdy nie mamy informacji o osobie wykonującej czynność lub gdy jest to nieistotne. W takich przypadkach zdanie skupia się na samym zdarzeniu lub wyniku działania, a wykonawca czynności pozostaje anonimowy lub nieokreślony. To bardzo częste zjawisko w języku formalnym, jak np. w wiadomościach prasowych, raportach lub przy ogłoszeniach publicznych.

Przykłady:

The documents were lost. (Dokumenty zostały zgubione) – nie wiemy, kto dokładnie je zgubił.

A decision has been made. (Decyzja została podjęta) – tu również wykonawca pozostaje niewiadomy lub nie jest istotny.

Struktury takie jak „It is said that…”

W języku angielskim istnieje również wiele wyrażeń, które pomagają przekazać informację w sposób ogólny, bez wskazywania konkretnej osoby jako źródła. Struktury takie jak It is said that, It is believed that, It is thought that są bardzo przydatne w sytuacjach, gdy chcemy brzmieć neutralnie, unikać konkretnych wskazań lub podawać wiadomości ogólne. Można je przetłumaczyć jako “mówi się, że”, “uważa się, że” lub “myśli się, że” i są bardzo naturalne w języku formalnym.

Przykłady:

It is said that the company will expand next year. (Mówi się, że firma rozwinie się w przyszłym roku.)

It is believed that the painting is over 200 years old. (Uważa się, że obraz ma ponad 200 lat.)

It is thought that the plan will be successful. (Myśli się, że plan odniesie sukces.)

Takie struktury nadają zdaniu charakter bezosobowy i obiektywny, co jest przydatne w oficjalnych wypowiedziach oraz wtedy, gdy przekazujemy informacje pośrednie, bazujące na opinii innych. Dzięki stronie biernej możemy więc subtelnie zmienić charakter zdania, nadając mu profesjonalizmu lub neutralności.

Strona bierna w różnych czasach – przykłady

Przyjrzyjmy się, jak tworzyć zdania w stronie biernej w różnych czasach:

Present Continuous (teraźniejszy ciągły):

Czynne: They are painting the house.

Bierne: The house is being painted.

Present Perfect (czas teraźniejszy dokonany):

Czynne: She has written a report.

Bierne: A report has been written.

Past Continuous (czas przeszły ciągły):

Czynne: The company was developing a new product.

Bierne: A new product was being developed.

Czasowniki modalne:

Czynne: You should finish the project.

Bierne: The project should be finished.

Podsumowanie

Strona bierna w angielskim jest prostsza niż się wydaje. Warto pamiętać o podstawowych elementach – odpowiedniej formie to be i formie Past Participle czasownika. Pamiętajmy również, że strona bierna może być bardzo przydatna w sytuacjach formalnych oraz wtedy, gdy chcemy skupić się na efekcie, a nie na wykonawcy.

Zapraszamy na zajęcia! 🙂